Potrawy regionalne - najsmakowitszy portal w sieci
Potrawy regionalne - najsmakowitszy portal w sieci
Aktualności (ostatni kwartał)
Imprezy
Specjały
Przepisy i receptury
Przyprawy
Zioła
Poradnik Babci Aliny
Gwarzenie przy warzeniu
Wierszowane jodło
Kuchnia od... kuchni
Wokół kuchni i stołu
Obyczaje
Rękodzieło
Regiony
Biblioteczka
Na wesoło
Rozmaitości
    Prezydencja od... kuchni
    Spotkania
    Rekomendacje
    Prezentacje
    Instytut im. Wł. Orkana
Do pobrania
Miejsca z... klimatem
Redakcja
Potrawy regionalne - najsmakowitszy portal w sieci
Potrawy regionalne - najsmakowitszy portal w sieci
POZNAJ DOBRĄ ŻYWNOŚĆ
LISTA PRODUKTÓW TRADYCYJNYCH
PORADNIK BABCI ALINY
WĘDLINY DOMOWE
PSZCZELI PARK - PORTAL NIE TYLKO DLA PSZCZELARZY.
OGÓLNOPOLSKIE STOWARZYSZENIE SZEFÓW KUCHNI I CUKIERNI
FUNDACJA KLUB SZEFÓW KUCHNI
[PARTNERZY]egory
Instytut Orkana

NAGRODY IM. ORKANA - 2007.


W Porębie Wielkiej, u stóp „Orkanówki  (Muzeum Biograficzne Władysława Orkana),  podczas „Majówki Orkanowskiej”, 31 maja 2008 r., wręczono doroczne nagrody artystyczne przyznawane przez Fundację im. Karola Lewakowskiego i działający pod jej auspicjami Instytut im. Władysława Orkana.
„Ukochałem lud biedny nad miarę” - te słowa Władysława Orkana były mottem siódmego już majowego spotkania przy domu młodopolskiego pisarza.
- A A A +
Drukuj Drukuj
 E-mail  E-mail
RSS RSS
Przypomnijmy, że Franciszek Smaciarz (Władysław Orkan to pseudonim literacki pisarza) urodził się 17 listopada  1875 r., w ubogiej porębiańskiej rodzinie. Po ukończeniu szkoły elementarnej przy klasztorze cystersów w Szczyrzycu  kontynuował naukę w krakowskim Gimnazjum św. Jacka. Pierwsze utwory zaczął publikować  będąc uczniem czwartej klasy. Szkoły tej jednak nie ukończył, a po niepowodzeniach w uzyskaniu posady urzędniczej w Krakowie powrócił do Poręby i osiadł na ojcowiźnie. 
Za jego debiut literacki uważa się „Nowele” wydane w 1898 r., do których przedmowę napisał Kazimierz Przerwa-Tetmajer.
Budowę domu w Porębie rozpoczął w 1903 r. z niewielkiego honorarium otrzymanego za powieść „W Roztokach”. W nieukończonej jeszcze „Orkanówce” zamieszkał w 1905 r. 
To tu powstawały powieści, nowele, wiersze i dramaty, których tematyką był  przede wszystkim obraz współczesnej pisarzowi biednej polskiej wsi, m.in.: „Skąpany świat”, „Komornicy”, „W Roztokach”, „Wesele Prometeusza”, „Pomór”.
                      

Był piewcą urody Gorców, zaangażowanym w nurt regionalizmu podhalańskiego, współzałożycielem i pierwszym prezesem Związku Podhalan.

Zmarł 14 maja 1930 r. w Krakowie, dokąd pojechał odwiedzić umierającą córkę. Został pochowany na Cmentarzu Rakowickim, skąd w rok później trumna, specjalnym pociągiem, została przewieziona do Zakopanego. Na Pęksowym Brzyzku odbył się ponowny pogrzeb, podczas którego pisarza żegnało całe Podhale. Grób Władysława Orkana znajduje się w sąsiedztwie grobów Tetmajera, Chałubińskiego i Sabały.

W 1934 roku Polonia amerykańska ufundowała pomnik Władysława Orkana, który stanął na Rynku w Nowym Targu. W 2003 roku został on przeniesiony do Niedźwiedzia, by stanąć  w centrum wsi.

Posłuchajmy gorczańskiej kapeli z zespołu „Porębianie” (MP 3).

               

O Instytucie  im. Władysława Orkana oraz idei i przesłaniu przyznawanych po raz siódmy nagród orkanowskich mówił jego prezes i współzałożyciel - Tadeusz Skoczek.

                             

Działalność Fundacji im. Karola Lewakowskiego, pod której auspicjami funkcjonuje Instytut im. Władysława Orkana, przybliżył zebranym jej prezes - dr Janusz Domański.

Nadszedł moment odczytania protokołu obrad Kapituły Nagrody im. Władysława Orkana oraz krótkiej prezentacji laureatów i ich dorobku.

        

Z rąk wicemarszałka sejmu Jarosława Kalinowskiego NAGRODY GŁóWNE ZA ROK 2007 otrzymali: Adam Ziemianin (MP 3) - krakowski poeta i dziennikarz,

               

Wanda Czubernatowa (MP 3) z  Raby Wyżnej - poetka, pisarka, gawędziarka, animatorka i  propagatorka kultury Podhala z Raby Wyżnej, Anna Łękawa z  Żegociny k/Bochni - nestorka małopolskich malarek ludowych i poetek


               

oraz Ryszard Rodzik (MP 3) - krakowski dziennikarz, popularyzator nieprofesjonalnej twórczości poetyckiej i propagator twórczości młodych poetów).

NAGRODY HONOROWE
otrzymali: Janusz Potaczek (wójt gminy Niedźwiedź, propagator postaci i  myśli Władysława Orkana,  opiekun Muzeum Biograficznego w Porębie Wielkiej)


                     

i redakcja rocznika „Małopolska - Regiony * Regionalizmy * Małe Ojczyzny”, wydawanego od 10. lat z inspiracji Małopolskiego Związku Regionalnych Towarzystw Kultury.

Jarosław Kalinowski, gratulując nagrodzonym, zacytował fragment „Wskazań dla synów Podhala” Władysława Orkana:
...A cieszyłby się Bóg i święci Podhala gdybyś został rolnikiem.... 
To jest niejako testament Władysława Orkana. Przesłanie, które dotyczy wszystkich mających z polską wsią coś wspólnego. Jestem szczęśliwy, że mogłem tutaj przyjechać i spotkać się z Wami na tej pięknej gorczańskiej ziemi. W miejscu, gdzie mieszkał Władysław Orkan. Na wielkie podziękowania zasłużył wójt Janusz Potaczek. Jego wielka miłość do Orkanówki spowodowała, że ten zabytkowy obiekt doczeka się remontu. Jego starania o pozyskanie dofinansowania odniosły sukces. Znając zapał wójta, można powiedzieć, że prawdopodobnie za rok to miejsce będzie jeszcze piękniejsze niż teraz
- powiedział wicemarszałek Sejmu.

Nagroda im. Władysława Orkana to przede wszystkim dyplom - wyjątkowo ceniony przez twórców związanych z kulturą i sztuką mającą swe korzenie w górach i folklorze.
Ma ona także aspekt finansowy. Co tu ukrywać, jest doraźnym wsparciem dla tworzących z dala od możnych sponsorów, promotorów czy donatorów; ludzi, którym absolutnie obca jest komercja, skromnym, nie afiszującym się swoim dorobkiem czy codzienna pracą, ale będącym prawdziwymi diamentami środowisk w których żyją i pracują.

W tym roku nagrody finansowe dla laureatów ufundowała katowicka Grupa Kapitałowa „Fasing” S.A., której niniejszym przekazujemy podziękowania i słowa szczególnego uznania.

Po raz pierwszy laureaci otrzymali także piękne nagrody rzeczowe.
Adama Ziemianina  obdarowano aparatem fotograficznym ufundowany przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, zaś Wandę Czubernatową, Annę Łekawę i Ryszarda Rodzika - laptopami ufundowanymi przez bytomską firmę „Bet@Soft”  - specjalizującą się m.in. sprzedaży komputerów, urządzeń peryferyjnych, materiałów eksploatacyjnych, dystrybucji oraz wdrażaniu oprogramowania wspomagającego zarządzanie przedsiębiorstwem, projektowaniu i budowie sieci komputerowych, usługami internetowymi oraz kompleksowym zarządzaniem systemami informatycznymi.

                            

Hojność sponsorów i darczyńców zaskoczyła laureatów nagród głównych. W imieniu nagrodzonych i obdarowanych dziękowała Wanda Czubernatowa, nie kryjąc łezki wzruszenia werdyktem Kapituły i  rozświetlającej twarz ogromnej radości z  „...nowiućkiego laptocka”, tym większej iż - jak sama stwierdziła -  dotychczasowy elektroniczny partner jej pracy twórczej właśnie „... dokonał zywota”.

               

W skupieniu wysłuchano wiersza poświęconego Władysławowi Orkanowi napisanego, specjalnie na  „Majówkę Orkanowską” , przez Annę Łękawę.  

                    

Laureatka nagrody postanowiła pozostawić w Gorcach także i inny ślad obecności i ofiarowała Muzeum Biograficznemu w  „Orkanówce” dwa namalowane przez siebie obrazy przedstawiające Zosię, ukochana córkę Władysława Orkana oraz kościółek w Porębie Wielkiej.
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z  Anną Łękawą (MP 3).

        

Rzecz jasna, nie mogło się obyć bez wspólnego, pamiątkowego zdjęcia laureatów, członków Kapituły Nagrody i jej sponsorów.

        

W części artystycznej „Majówki Orkanowskiej” na estradzie  zaprezentowali się: Zespół Pieśni i Tańca „Porębianie” (MP 3) z Zespołu Szkół w Porębie Wielkiej, „Turbacyki” (MP 3) i  „Gorcanie”  z Niedźwiedzia oraz kapela „Kaczory” z Poręby Wielkiej.

               

                     

Gorczańskie krajobrazy i niemal letnia pogoda stanowiły naturalną, ale jakże wspaniałą scenografię uroczystości i  następującego po niej  spotkania z muzyką, tańcem i pieśniami.

               

                     

Szczególny, niezwykle ciepły i radosny, niemal familiarny charakter spotkania u stóp „Orkanówki” oddają zdjęcia laureatów i członków Kapituły nagrody.

O znaczeniu Nagrody im. Orkana rozmawiamy z  wicemarszałkiem Sejmu Jarosławem Kalinowskim (MP 3).

                            

Do późnego wieczora, w starej stodole, trwały spotkania i rozmowy uczestników oraz gości majówki.
W ich jakże serdecznym klimacie niemałą zasługę miały panie z Koła Gospodyń Wiejskich w Porębie Wielkiej, które przygotowały znakomite, tradycyjne, gorczańskie potrawy i wypieki.

 „Majówka Orkanowska” stała się nie tylko rodzinnym piknikiem, ale przede wszystkim szczególnym, radosnym uczczeniem pamięci najwybitniejszego syna gorczańskiej dziedziny.

Na zakończenie relacji zapraszamy do posłuchania jeszcze jednego fragmentu gorczańskiej muzyki w wykonaniu zespołu „Turbacyki” (MP 3).



Tekst: Joanna Piejko-Horwath
Foto i nagrania:  Leszek Horwath
© JM Media 2008. All rights reserved.

Post Scriptum:

Wanda Łomnicka Dulak

„Wandzie Czubernatowej
z okazji otrzymania
Nagrody im. Władysława Orkana”

 

W lesie grzyby
W stawie ryby
U Wandy wierszyki
Kieby je tutok postawić
Ej byłby tłum dziki

W sopie kosa
W polu rosa
Wandy kabarety
Wszystko łopisać moze
Poetycko cęś kobiyty

Na jałowcu torki
A na piecu gorcki
Wandzine przepisy
Smakują i na papiyrze
Kozdy chętnie mniam mniam lize

W ręce pióro
W izbie biuro
Wandzie pisanie
Klasykom sie stanie
Łona nojbardzi worce tego
Dziedzictwa Orkanowego


*  *  *


Na holi łowce
Ej kieby jesce
Bez długie lata
Do końca świata
Wandzia pisała
Świat naprawiała
Byłoby przedobrze
Niekze Pan Bóg scodrze
Talenty nagrodzi
Scęście niek sie rodzi
W izbie na strychu i w łogródecku
W głowie i w nuku na podołecku
Niek sie tak stanie
To wiyńsuwanie
Takie ludzkie i normalne
Ze serca ślą potrawyregionalne”

 
Wróć ...
NATURA FOOD' 2011
PIERWSZY FESTIWAL ROSOŁU !!!
ŚLIWKOWY SZLAK ZAPRASZA
IV ŚWIĘTO RYDZA - WYSOWA'2011
MAŁOPOLSKI FESTIWAL SMAKU
FESTIWAL ŚLĄSKIE SMAKI
TAPETY Z KALENDARZEM - 2012.
BABCIA ALINA NA FACEBOOKU
NASZ PROFIL NA fACEBOOK'U - ZAPRASZAMY